De Elgin Marbles
Heeft een volk altijd recht op beeldbepalende elementen van zijn eigen cultuur? En wie bepaalt welke dat zijn? Wanneer moet teruggegeven worden? Waar ligt de grens bij het terugdraaien van historisch ontstane situaties?
Er zijn voorwerpen die voor de cultuur van landen of groepen van zo'n groot belang zijn dat men vindt dat ze op morele gronden aan een land of volk toebehoren, ongeacht de juridische status van eigendom. Deze voorwerpen zijn voorwerpen met een zeer hoge symboolwaarde. Bekende voorbeelden zijn b.v. de buste van Nefertite (nu in het Egyptisch Museum in Berlijn), de steen van Rosetta (nu in het British Museum), het Pergamon Altaar (Pergamon museum Berlijn). Het bekendste voorbeeld betreft de Elgin Marbles. De Elgin marbles zijn de marmeren beeldhouwwerken van het Parthenon op de akropolis in Athene, die door de Britse Lord Elgin rond 1800 naar Londen werden gebracht. Lord Elgin liet de beelden verwijderen met toestemming van de toenmalige Turkse overheid. De Elgin marbles werden in 1816 aangekocht door de Britse regering en in het British Museum geplaatst. Ze zijn al lang onderwerp van een meningsverschil tussen de Britse en de Griekse regeringen. De Grieken willen de beelden terug en ze in het nieuwe Akropolismuseum een plaats geven. Ook het Rijksmuseum van Oudheden bezit een stukje akropolis, namelijk een fragment van een sierlijst van het Erechtheion die hiernaast staat afgebeeld.
ICOM-code 2007, art. 6.2 Teruggave van cultuurgoederen
Musea zijn bereid een dialoog op gang te brengen over de teruggave van cultuurgoederen aan het land of de bevolking van herkomst. De activiteiten daartoe worden op onpartijdige wijze ondernomen, en zijn zowel gebaseerd op wetenschappelijke, professionele en humanitaire beginselen als op de van toepassing zijnde lokale, nationale en internationale wetgeving. Deze handelswijze heeft de voorkeur boven acties op politiek of regeringsniveau.
Moeten objecten die belangrijk zijn voor een cultuur weer terug? En wanneer is zo'n object belangrijk? Moeten we hier misschien ook een lijst van samenstellen, en wat zijn dan de criteria daarvoor?
Geef uw mening via de 'discussieknop' boven de afbeeldingen.